Czy wiesz, że według badań przeprowadzonych przez F. Schmidta i J. Huntera stosowanie wywiadów ustrukturyzowanych, takich jak metoda STAR, podnosi szanse na trafne ocenienie kompetencji o 34%?
To pokazuje, że skuteczne przedstawienie siebie nie jest przypadkiem, lecz umiejętnością, którą warto rozwijać, by osiągnąć sukces zawodowy.
Przeczytaj ten artykuł, by dowiedzieć się, czym jest autoprezentacja (przykłady) i poznać 6 metod, które pomogą Ci skutecznie zaprezentować swoje kompetencje w każdej sytuacji.
Autoprezentacja — co to?
Autoprezentacja polega na prezentowaniu siebie w sposób, który wspiera budowanie pożądanego wizerunku.
W praktyce oznacza to takie zachowanie i komunikację, by:
- wzbudzać i wzmacniać autorytet,
- wywoływać pozytywne emocje,
- osiągać zamierzone cele (np. zdobyć wymarzoną pracę).
Umiejętność autoprezentacji jest kluczowa we współczesnym biznesie. Dzięki niej możemy wpływać na to, jak postrzegają i traktują nas inni.
Niestety jest ona dla wielu osób trudna. Bartłomiej Machnik — twórca marek osobistych CEO — zauważa, że wielu liderów traktuje autoprezentację jako “zło konieczne”. Takie myślenie może zamknąć przed Tobą wiele drzwi.
Znaczenie dobrej autoprezentacji potwierdzają również badania. Wedle statystyk opublikowanych przez Magic Studio aż 71% rekruterów odrzuca kandydatów z atrakcyjnym CV, jeśli nie prezentują się oni profesjonalnie.
Jakie są techniki autoprezentacji? 6 skutecznych metod
Od świadomej autoprezentacji może zależeć wiele — zdobycie stanowiska, relacja z klientem, sukces prezentacji projektu lub zawarcie współpracy. Dlatego też ważne jest, by do nauki prezentacji siebie podejść holistycznie.
Przedstawię Ci teraz 6 metod, które pozwolą Ci podnieść jakość Twojej autoprezentacji.
Technika 1: autopromocja
Słowo autopromocja może kojarzyć się z marketingiem. Właściciele firm często sami promują swoje produkty lub usługi, by zdobyć nowych klientów. Podobnie rzecz się ma w kontekście technik prezentacji.
Jak zauważa Artur Kuligowski — specjalista ds. rozwoju w Santander Bank Polska— autopromocja polega na budowaniu wypowiedzi i wizerunku z pełną świadomością tego, kim jesteśmy, co wnosimy i jak chcemy zostać zapamiętani. Mówiąc prościej: musimy zaprezentować siebie, swoje kompetencje i osiągnięcia tak, aby rekruter, klient czy interesant „kupił” nasz przekaz.
Stosując tę technikę, skup się więc na prezentacji swoich mocnych stron. Pokaż się jako osoba pewna siebie, skuteczna i godna zaufania. Pamiętaj, że taka wypowiedź powinna być rzeczowa.
Technika autopromocji w autoprezentacji — przykład
Wyobraź sobie panią Gosię. Chciałaby podjąć pracę na podobnym stanowisku, ale w innej firmie. Pani Gosia, rozmawiając z rekruterem, jako swoje główne atuty wskazała, że ma duże doświadczenie zawodowe i jest zorganizowana. Niestety takie ogólnikowe przedstawienie nie spodobało się osobie prowadzącej rozmowę.
Jednak Pani Gosia mogłaby powiedzieć też, że:
- od 15 lat zajmuje się sprzedażą,
- w ciągu poprzedniego roku, dzięki wdrożeniu nowego systemu obsługi klienta udało jej się zwiększyć sprzedaż o 10%,
- koordynowała pracę 5-osobowego zespołu,
- dzięki zdobytym umiejętnościom i doświadczeniu może pomóc skrócić realizację zamówień,
- chętnie bierze udział w szkoleniach (np. organizowanych przez Krajowe Centrum Edukacyjne), by aktualizować zdobytą wiedzę, zdobywać nowe umiejętności oraz uczyć się od najlpszych.
Gdyby rozwinęła swoją wypowiedź i bardziej wyeksponowała swoje mocne strony, miałaby zdecydowanie większe szanse na zdobycie pracy.
Przygotowując swoją autopromocję, zwróć uwagę, by zbyt nie akcentować swoich osiągnięć, ponieważ w takim przypadku technika ta może przynieść odwrotny efekt. Jeśli kładziesz zbyt mocny nacisk na swoje osiągnięcia, ktoś może odnieść wrażenie, że się przechwalasz.
Technika 2: metoda STAR
Kolejną techniką, która jest niezwykle pomocna w prezentacji własnego doświadczenia zawodowego, jest metoda STAR.
Czym jest metoda STAR?
STAR to akronim od słów, które wskazują nam kolejne elementy skutecznej autoprezentacji:
- S (Situation ) — opisz sytuację, w jakiej się znalazłeś,
- T (Task) — przytocz zadanie, które miałeś wykonać,
- A (Action) — wskaż, jakie działania podjąłeś,
- R (Result) — omów efekty Twoich działań.
Tutaj warto również nadmienić, że ta metoda pozwala także odbiorcom trafniej ocenić kompetencje mówiącego.
Wedle badań przeprowadzonych przez Franka L. Schmidta i Johna E. Huntera, które zostały opublikowane w artykule “The Validity and Utility of Selection Methods in Personnel Psychology” wykazano, że stosując techniki wywiadu ustrukturyzowanego, do których należy STAR, można podnieść adekwatność tej oceny aż o około 34%.
Dlatego też metoda świetnie sprawdzi się w tych sytuacjach, kiedy potrzebujemy skutecznie zaprezentować nasze umiejętności.
Autoprezentacja o sobie — wzór metodą STAR
Aby ułatwić Ci posługiwanie się tą metodą, przedstawię Ci wzór prezentacji o sobie. Wystarczy, że w odpowiednie miejsca wpiszesz własne doświadczenia oraz wybierzesz odpowiednią formę osobową.
“Podczas pracy w firmie [nazwa firmy] na stanowisku [stanowisko] zajmowałam/zajmowałem się [krótki opis obowiązków w celu zakreślenia sytuacji]. Jednym z zadań, które stanowiło dla mnie wyzwanie, było [opis zadania]. Aby sobie z nim poradzić, podjąłem/podjęłam następujące działania [krótki opis czynności]. Dzięki temu [opis efektów]. “
Uzupełniając wzór pamiętaj, by:
- wybrać zadanie, które nie każdy jest w stanie wykonać,
- wskazać te działania mające realną wartość,
- opowiadać zwięźle bez niepotrzebnego zagłębiania się w szczegóły.
Technika 3: audience design (dostosowanie do odbiorcy)
Audience design to niezwykle przydatna metoda, która jest wynikiem inspiracji technikami aktywnego słuchania.
Czym jest audience design?
Jest to technika autoprezentacji, która skupia się na odbiorcy. Prezentujący powinien dostosować sposób mówienia, ton głosu oraz treści do swojego audytorium. Ma to na celu wzmocnienie perswazyjności oraz uatrakcyjnienie przekazu.
Zanim zaczniesz prezentować siebie, skup się na profilu swojego potencjalnego odbiorcy. Zastanów się, kim jest, czego oczekuje, jakim problemom i trudnościom stawia czoła. Następnie stwórz swoją wypowiedź tak, by była jak najbliższa Twojemu odbiorcy.
Z doświadczenia wiem, że nie da się tu stworzyć jednego uniwersalnego wzoru autoprezentacji o sobie. Wypowiedź ułożona w duchu audience design będzie z każdym razem inna.
Technika 4: co jest Twoją słabością?
Prezentując siebie, nie można udawać, że jest się we wszystkim najlepszym.
Taka postawa może sprawić, że przestaniesz być autentyczny w oczach rozmówców. Dobry mówca powinien mieć także świadomość swoich ograniczeń. Co więcej, podczas prezentacji na rozmowie o pracę możesz wręcz zostać poproszony o wskazanie swoich słabości.
Dlatego podczas przygotowań do wystąpienia zastanów się, o jakiej trudności możesz powiedzieć. Ważne jednak, by Twoja słabość nie uderzała w Twój autorytet.
Na przykład, jeśli jesteś nauczycielem matematyki i jako swoją słabość wskażesz nieumiejętność szybkiego liczenia w pamięci nawet prostych liczb, wydasz się odbiorcy mało kompetentny.
Kiedy już wybierzesz trudność, krótko przedstaw, z czego ona wynika. Następnie przedstaw, co robisz, by pokonać słabości. To podkreśli Twoją dojrzałość, sprawczość i wysoki poziom inteligencji emocjonalnej.
Technika 5: wizualizacja sukcesu
Kluczem do powodzenia autoprezentacji jest pewność siebie. Dlatego uważam, że mówiąc o technikach autoprezentacji, należy przytoczyć również te, które pomagają radzić sobie z tremą.
Jedną z takich metod jest wizualizacja sukcesu. Ta metoda polega na tym, byś wyobraził sobie, co się stanie, kiedy odniesiesz sukces. Na przykład przed prezentacją swojego nowego pomysłu wyobraź sobie, że zachwycił on wszystkich.
W ten sposób:
- obniżysz poziom stresu,
- wzmocnisz automotywację,
- wzmocnisz poczucie własnej wartości.
Technika 6: kotwica mentalna
Ostatnią techniką, o której chcę wspomnieć, jest kotwica mentalna. Dzięki niej będziesz w stanie odzyskać spokój w trakcie przemówienia.
Z doświadczenia wiem, że rzadko kiedy autoprezentacja idzie całkowicie zgodnie z planem. Czasami coś wybije nas z rytmu, coś nie zadziała czy zachowanie odbiorcy sprawi, że poziom stresu wzrośnie. W takich sytuacjach dobrze przywołać takie wspomnienie, które kojarzy nam się ze szczęściem i spokojem. Będzie ono stanowiło kotwicę mentalną.
Uczucia, które zostaną przywołane wraz ze wspomnieniem, udzielą się również w trudnej sytuacji. Dzięki czemu łatwiej będzie zapanować nad stresem. Pamiętaj również, że kotwicę mentalną dobrze połączyć z technikami oddechowymi, o ile sytuacja na to pozwala.
Jak prezentować siebie w praktyce? FAQ
Wielu osobom wdrożenie technik autoprezentacji może wydawać się trudne. By rozwiać wątpliwości związane z prezentacją siebie, odpowiem na 4 najczęściej zadawane pytania.
1. Jak długo trwa wdrożenie technik autoprezentacji?
Wizualizacja sukcesu, kotwica mentalna oraz techniki oddechowe zwykle działają od razu. Natomiast metody takie jak audience design wymagają nieco wprawy i doświadczenia. Z kolei STAR, autopromocja czy też “Co jest Twoją słabością?” wymagają uprzedniego przygotowania.
Czasami na czas wdrożenia techniki wpływ mają także nasze indywidualne przekonania. Izabela Wojtachnik — ceniona trenerka biznesu i coach kariery — wskazuje, że czasami ludzie umniejszają swoim osiągnięciom z powodu utartych przekonań i nie chcą mówić o swoich sukcesach, ponieważ “nie wypada”. W takim wypadku stosowanie technik autoprezentacji będzie wymagało także zmiany myślenia.
Dlatego też w zależności od różnych czynników wdrożenie techniki i jej skuteczne użycie może zająć Ci od kilku chwil do kilku miesięcy.
2. Czy autoprezentacja na piśmie różni się od mówionej?
Tak. Język pisany rządzi się nieco innymi prawami niż język mówiony. Dostając tekst na piśmie, odbiorca może wielokrotnie go analizować, więc taka prezentacja wymaga większej precyzji słowa.
Co więcej, forma pisana musi być bardziej staranna niż ustna. Drobne błędy językowe uderzają o wiele mocniej, jeśli zostają napisane. Autoprezentacja zawierająca potknięcia i niezręczności o charakterze interpunkcyjnym, ortograficznym lub językowym znacząco wpłynie na Twój wizerunek.
3. Jak długo powinna trwać autoprezentacja?
Na to pytanie nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Jeśli autoprezentacja jest elementem small talku, dobrze, by miała formę elevator pitch. Z kolei, jeśli prowadzisz szkolenie i chcesz zaprezentować siebie jako eksperta, taka wypowiedź powinna trwać kilka minut.
Polecam Ci także obserwować odbiorców, jeśli zobaczysz jakiekolwiek oznaki nudy, to znak, że powinieneś kończyć swoją wypowiedź.
4. Czego nie robić podczas autoprezentacji (przykłady)?
Podczas autoprezentacji:
- nie wykonuj nerwowych ruchów,
- nie mów ogólnikowo,
- nie przechwalaj się,
- nie odchodź od tematu,
- nie udawaj kogoś, kim nie jesteś,
- nie ignoruj rozmówcy,
- nie unikaj kontaktu wzrokowego.
Co to autoprezentacja (przykład) i jak ją stosować? Najważniejsze wnioski
Autoprezentacja to przedstawienie siebie w sposób, który wspiera budowanie określonego wizerunku.
Dobra prezentacja siebie pomaga:
- budować autorytet,
- wzbudzać pożądane emocje,
- osiągać zamierzone cele.
Aby tworzyć skuteczne autoprezentacje, możesz wykorzystać metody:
- autopromocję i STAR — dzięki nim krótko i rzeczowo zaprezentujesz swoją wartość,
- audience design — przydatna, jeśli zależy Ci na budowaniu relacji z odbiorcą,
- “Co jest Twoją słabością?” — technika obronna skuteczna, gdy ktoś pyta o Twoje słabe strony,
- wizualizacja sukcesu — wspiera motywację wewnętrzną i pewność siebie.
- kotwica mentalna — pomaga zachować spokój w stresujących momentach.
Pamiętaj, że nie tylko sam moment autoprezentacji ma wpływ na to, jak zostaniesz postrzegany. Aby budować swój profesjonalny wizerunek, powinieneś zadbać jeszcze o kwestie związane z prowadzeniem profilu w mediach społecznościowych, czy sposób prowadzenia small talku.
Jeśli zależy Ci na budowaniu nienagannego i solidnego wizerunku, polecam Ci skorzystać z holistycznego szkolenia z autoprezentacji w wygodnej formie online. Dzięki niemu opanujesz trudną sztukę przedstawiania siebie w każdej sytuacji.
