Czy wiesz, że zgodnie z Kodeksem pracy również pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez okresu wypowiedzenia?
Niezależnie od tego, czy jako pracownik szukasz nowej pracy, czy jako pracodawca rozważasz redukcję etatów — warto znać zasady składania wypowiedzeń.
Jak to zrobić zgodnie z prawem? Przeczytaj ten artykuł i zapoznaj się z gotowymi wzorami rozwiązywania umów. Wzory umów znajdziesz gotowe do pobrania na końcu artykułu.
Spis treści:
Toggle
Czym jest wypowiedzenie umowy o pracę? Podstawowe informacje
Wypowiedzenie umowy o pracę to oświadczenie woli pracownika lub pracodawcy, które skutkuje zakończeniem współpracy po upływie określonego terminu. Taki dokument musi być złożony na piśmie.
Jakie są rodzaje wypowiedzenia umowy o pracę?
Wyróżnia 3 typy wypowiedzeń o pracę:
- za porozumieniem stron,
- oświadczenie jednej ze stron z zachowaniem okresu wypowiedzenia,
- oświadczenie jednej ze stron bez zachowania okresu wypowiedzenia.
Czym jest wypowiedzenie za porozumieniem stron?
Jest to najbardziej elastyczna forma rozwiązania umowy o pracę. Obie strony zgadzają się na zakończenie współpracy i decydują o długości okresu wypowiedzenia.
To bardzo korzystne rozwiązanie zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy. Dzięki elastyczności osoba zatrudniona może szybciej rozwiązać stosunek pracy, co pozwoli jej podjąć nowe zatrudnienie bez konieczności czekania na koniec okresu wypowiedzenia. Z kolei pracodawca unika formalności związanych z wypowiedzeniem oraz ewentualnych sporów.
Wypowiedzenie za porozumieniem stron a potencjalne ryzyko
Jednak z tym rozwiązaniem łączą się też pewne ryzyka. Na przykład brak możliwości odwołania się do sądu pracy w przypadku nieprawidłowości, na co wskazuje Kinga Wikła — mediatorka i aplikantka radcowska. Po podpisaniu takiej umowy wypowiedzenia pracy jest już za późno, by ją kwestionować.
Jeśli więc bardzo zależy Ci na wypowiedzeniu za porozumieniem stron, dobrze przygotuj się do negocjacji z pracodawcą. Prowadzić skuteczne negocjacje możesz nauczyć się, korzystając z oferty Krajowego Centrum Edukacyjnego.
Czym jest oświadczenie z zachowaniem okresu wypowiedzenia?
Jak stwierdza Weronika Papucewicz — adwokatka i specjalistka ds. prawa pracy — to całkowicie legalny i normalny sposób rozwiązywania umowy. Może z niego skorzystać zarówno pracownik, jak i pracodawca.
Jeśli zatrudniony składa taki dokument, nie musi podawać przyczyn, z powodu których rozwiązuje umowę. Natomiast, jeśli rozwiązanie umowy wychodzi od pracodawcy, powinno ono zawierać powód uzasadniający tę decyzję, o ile pracownik jest zatrudniony na czas nieokreślony.
W przypadku tego rodzaju oświadczenia obowiązuje także konkretny czas wypowiedzenia, wskazany w art. 36 Kodeksu pracy.
Wszystkie kluczowe terminy znajdziesz w tabeli poniżej:
| Staż pracy u danego pracodawcy | Okres wypowiedzenia (umowa na czas określony i nieokreślony) |
| krócej niż 6 miesięcy | 2 tygodnie |
| co najmniej 6 miesięcy, ale mniej niż 3 lata | 1 miesiąc |
| co najmniej 3 lata | 3 miesiące |
Należy również wspomnieć, że w skład okresu wypowiedzenia wchodzi także urlop, który pracodawca winien umożliwić pracownikowi. Jeśli z jakichś powodów zatrudniony nie skorzysta z możliwości odbioru zaległych dni wolnych, powinien otrzymać za nie ekwiwalent.
Czym jest ekwiwalent?
Ekwiwalent za urlop to świadczenie pieniężne, które stanowi rekompensatę za niewykorzystany urlop. Jego wysokość jest zależna od ilości zaległych dni wolnych.
Czym jest oświadczenie bez zachowania okresu wypowiedzenia?
Jest to dokument, który umożliwia rozwiązanie umowy w trybie natychmiastowym. Tego typu wypowiedzenie może być złożone nie tylko przez pracodawcę, ale też pracownika. Ten sposób wypowiedzenia umowy o pracę dotyczy tylko ciężkich naruszeń obowiązków, których dopuściła się jedna ze stron.
Na przykład pracodawca może złożyć takie oświadczenie, jeśli pracownik nie przestrzegał zasad BHP, a w konsekwencji naraził zdrowie i życie swoje oraz innych. Z kolei zatrudniony może w ten sposób wypowiedzieć umowę, kiedy zatrudniający nie wypłacił mu wynagrodzenia w terminie.
Tego typu oświadczenie zawsze wymaga podania przyczyny, niezależnie od tego, kto je złoży. Po dostarczeniu takiego dokumentu umowa zostaje rozwiązana w trybie natychmiastowym — z dniem dostarczenia wypowiedzenia.

Jak napisać wypowiedzenie umowy? Wzory
Przygotowałam dla Ciebie 3 gotowe wzory rozwiązania umowy o pracę. Są one uniwersalne, jednak, jeśli jesteś pracodawcą, pamiętaj, by wpisać swoje dane po lewej stronie, a pracownika po prawej.
Jak napisać umowę wypowiedzenia pracy za porozumieniem stron? — gotowy wzór
………………………………
[miejscowość, data]
…………………………………..
[imię i nazwisko pracownika]
……………………………………
[adres zamieszkania]
……………………………………
[nr telefonu]
……………………………….
[adres e-mail]
…………………………………..
[pracodawca lub przełożony]
…………………………………..
[stanowisko]
…………………………………..
[nazwa firmy]
…………………………………..
[adres siedziby firmy]
Rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron
Zwracam się z uprzejmą prośbą o rozwiązanie umowy o pracę zawartej dnia [data zawarcia umowy] pomiędzy [imię i nazwisko pracownika] a [nazwa firmy] na mocy porozumienia stron.
Proponuję, aby umowa została zakończona z dniem [proponowana data rozwiązania umowy].
Z poważaniem,
…………………………………..
[podpis]
…………………………………..
[podpis i pieczątka pracodawcy]
Jak napisać wypowiedzenie umowy o pracę na czas określony i nieokreślony — wzór
………………………………
[miejscowość, data]
…………………………………..
[imię i nazwisko pracownika]
……………………………………
[adres zamieszkania]
……………………………………
[nr telefonu]
……………………………….
[adres e-mail]
…………………………………..
[pracodawca lub przełożony]
…………………………………..
[stanowisko]
…………………………………..
[nazwa firmy]
…………………………………..
[adres siedziby firmy]
Wypowiedzenie umowy o pracę za wypowiedzeniem
Niniejszym wypowiadam umowę o pracę zawartą w dniu [data i miejsce zawarcia umowy] z zachowaniem okresu wypowiedzenia, który upłynie [wskaż termin upływu okresu wypowiedzenia].
(Jeśli jesteś pracodawcą, w przypadku umowy na czas nieokreślony musisz wskazać przyczynę rozwiązania umowy. Pracownika nie obowiązuje ta część wzoru)
Przyczyną rozwiązania umowy jest [podaj powód, np. zmiana w strukturze organizacyjnej firmy].
Jednocześnie informuję, że w terminie do 21 dni od doręczenia niniejszego wypowiedzenia przysługuje Pani/Panu prawo do wniesienia odwołania do sądu pracy.
…………………………………..
[data i podpis pracownika]
…………………………………..
[podpis i pieczątka pracodawcy]
Jak obliczyć okres wypowiedzenia? Przykład do wzoru
Załóżmy, że pracownik, którego dotyczy umowa wypowiedzenia pracy, pracuje w firmie równe 6 miesięcy. Zgodnie z tabelą, którą zamieściłam w poprzedniej części artykułu, przysługuje mu miesiąc okresu wypowiedzenia. Jeśli więc wypowiedzenie zostało podpisane 1 stycznia 2026, to rozwiązanie umowy powinno nastąpić 31 stycznia 2026.
Jak napisać rozwiązanie umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia? Wzór
………………………………
[miejscowość, data]
…………………………………..
[imię i nazwisko pracownika]
……………………………………
[adres zamieszkania]
……………………………………
[nr telefonu]
……………………………….
[adres e-mail]
…………………………………..
[pracodawca lub przełożony]
…………………………………..
[stanowisko]
…………………………………..
[nazwa firmy]
…………………………………..
[adres siedziby firmy]
Rozwiązanie umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia
Niniejszym rozwiązuję umowę o pracę zawartą w dniu [data zawarcia umowy] pomiędzy [imię i nazwisko pracownika] a [nazwa firmy] bez zachowania okresu wypowiedzenia, zgodnie z art. 55 Kodeksu pracy [lub art. 52 § 1 Kodeksu pracy, jeśli jesteś pracodawcą]
Przyczyną rozwiązania umowy jest [tu zarówno pracownik, jak i pracodawca muszą uzasadnić swoją decyzję, np. narażanie życia i zdrowia wynikające z zaniedbań jednej ze stron].
Jednocześnie informuję, że w terminie do 21 dni od doręczenia niniejszego wypowiedzenia przysługuje Pani/Panu prawo do wniesienia odwołania do sądu pracy.
…………………………………..
[data i podpis pracownika]
…………………………………..
[podpis i pieczątka pracodawcy]
Ile czasu ma pracodawca na rozwiązanie umowy bez okresu wypowiedzenia?
Pamiętaj jednak, że w przypadku tego typu wypowiedzenia musisz dotrzymać terminów.
Jak pisze Magdalena Rycak — radczyni prawna i HR lawyer:
“Zgodnie z art. 52 § 2 k.p., rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie może nastąpić po upływie jednego miesiąca od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.”
A więc jeśli jesteś osobą, która ma uprawnienia do rozwiązywania umów, masz 30 dni na rozwiązanie umowy od momentu, kiedy dowiesz się o zaistniałym przewinieniu.

Brak wypłaty pensji, mobbing czy zagrożenie życia to przykłady sytuacji uzasadniających natychmiastowe rozwiązanie umowy przez pracownika (Źródło: grafika własna Canva)
Wypowiedzenie umowy o pracę w praktyce — FAQ
W tej sekcji odpowiem na 4 najczęściej zadawane pytania dotyczące wypowiedzenia umowy o pracę.
1. Czym się różni rozwiązanie umowy o pracę bez okresu wypowiedzenia od zwolnienia dyscyplinarnego?
Rozwiązanie umowy o pracę bez okresu wypowiedzenia może być złożone w przypadkach określonych w przepisach zarówno przez pracodawcę, jak i pracownika. Przyczyną może być brak wypłaty wynagrodzenia, zagrożenie zdrowia, ciężkie naruszenie obowiązków.
Zwolnienie dyscyplinarne to potoczne określenie rozwiązania umowy o pracę bez okresu wypowiedzenia z winy pracownika, np. kradzież, przyjście do pracy pod wpływem alkoholu, nieusprawiedliwione nieobecności. A więc różnica między tymi pojęciami sprowadza się do tego, kto inicjuje takie zerwanie umowy i z jakiego powodu.
2. Czy muszę podawać przyczynę wypowiedzenia?
Jeśli jesteś pracownikiem, który składa oświadczenie o rozwiązaniu stosunku pracy z zachowaniem okresu wypowiedzenia, nie musisz podawać przyczyny. Inaczej wygląda sytuacja, gdy chcesz zerwać umowę bez okresu wypowiedzenia. W takiej sytuacji musisz podać powód.
Z kolei, jeśli jesteś pracodawcą i chcesz rozwiązać umowę z osobą zatrudnioną na czas określony, nie jest konieczne podanie przyczyny tej decyzji. Niemniej jednak warto ją podać, ponieważ w przypadku sporu może być ona Twoim zabezpieczeniem.
Inaczej rzecz wygląda, jeśli chodzi o rozwiązanie umowy na czas nieokreślony lub bez okresu wypowiedzenia. W takiej sytuacji pracodawca musi podać uzasadnienie swojej decyzji.
3. Co, jeśli nie przyjdę do pracy po złożeniu wypowiedzenia?
Kiedy złożyłeś wypowiedzenie z zachowaniem okresu wypowiedzenia, Twoim obowiązkiem jest świadczenie pracy do momentu jego zakończenia. Nieuzasadnione nieobecności mogą zostać uznane za naruszenie i skutkować rozwiązaniem umowy w trybie dyscyplinarnym.
4. Czy mogę wycofać złożone wypowiedzenie?
Tak, o ile druga strona się na to zgodzi. Jeśli dostarczyłeś już umowę wypowiedzenia pracy, jego cofnięcie wymaga pisemnej zgody pracodawcy lub pracownika. Bez tego dokument nie traci skuteczności i obowiązuje zgodnie z terminem.

Jak wypowiedzieć umowę o pracę? Podsumowanie
Wypowiedzenie umowy o pracę to oświadczenie, które skutkuje rozwiązaniem umowy. Może je złożyć zarówno pracownik, jak i pracodawca.
Wyróżniamy 3 typy wypowiedzenia o pracę:
- za porozumieniem stron — obie strony ustalają warunki dotyczące rozwiązania umowy,
- z zachowaniem okresu wypowiedzenia — pracownik jest zobowiązany pełnić swoje obowiązki do czasu rozwiązania umowy. Czas trwania okresu wypowiedzenia jest jasno określony w przepisach i zależy od długości zatrudnienia,
- bez zachowania okresu wypowiedzenia — dotyczy tylko zerwania umowy z powodu ciężkich nadużyć jednej ze stron i skutkuje natychmiastowym ustaniem stosunku pracy.
Jeśli chcesz wnioskować o ustanie stosunku pracy, musisz złożyć odpowiedni dokument. Możesz skorzystać ze sporządzonych przeze mnie gotowych wzorów rozwiązania umowy o pracę.
Pamiętaj, że obowiązkiem każdej osoby aktywnej na rynku pracy jest znajomość chociaż podstawowych zasad prawa pracy. Ich nieznajomość może Ci zaszkodzić. Dlatego zachęcam Cię również do udziału w profesjonalnym szkoleniu z prawa pracy, prowadzonego w elastycznej formie online.
Wzory gotowych umów do pobrania:
- Wzór umowy wypowiedzenia pracy za porozumieniem stron (DOCX)
- Wzór umowy wypowiedzenia pracy za porozumieniem stron (PDF)
- Wzór wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony i nieokreślony (DOCX)
- Wzór wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony i nieokreślony (PDF)
- Wzór rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia (DOCX)
- Wzór rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia (PDF)


